I. CƠ SỞ CHÍNH TRỊ VÀ CĂN CỨ PHÁP LÝ

1. Về cơ sở chính trị

Về cơ sở chính trị, việc xây dựng Đề án quán triệt ý kiến của Bộ Chính trị tại Kết luận số 79/KL-TW ngày 13-5-2024 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 43-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa XII về xây dựng và phát triển thành phố Đà Nẵng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 136/2024/QH15 về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng; Quyết định số 1142/QĐ-TTg ngày 13-6-2025 về Thành lập Khu Thương mại tự do thành phố Đà Nẵng; Nghị quyết về Trung tâm tài chính (TTTC) quốc tế tại Việt Nam đặt tại Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố Đà Nẵng,...

2. Về căn cứ pháp lý

- Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15;

- Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn số 47/2024/QH15; Luật số 144/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn;

- Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh; Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 ngày 24/12/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về phân loại đô thị; Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 ngày 24/12/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính;

- Nghị định số 321/2025/NĐ-CP ngày 16/12/2025 của Chính phủ hướng dẫn việc lấy ý kiến Nhân dân về thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên đơn vị hành chính;  Nghị định số 35/2026/NĐ-CP ngày 22/01/2026 quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết về phân loại đô thị;

- Quyết định số 359/QĐ-TTg ngày 15/3/2021 của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Đà Nẵng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Quyết định số 1287/QĐ-TTg ngày 02/11/2023 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Quy hoạch thành phố Đà Nẵng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050;

- Công văn số 365/TTg-TCCV ngày 06/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập đơn vị hành chính đô thị; Công văn số 2705/BNV-CQĐP ngày 25/3/2026 của Bộ Nội vụ về phân loại, lập hồ sơ bản đồ địa giới, công bố số liệu diện tích tự nhiên của đơn vị hành chính và thành lập đơn vị hành chính đô thị;

- Quyết số 1994/QĐ-UBND ngày 14/10/2025 của UBND thành phố Đà Nẵng về việc ban hành Kế hoạch triển khai công tác lập quy hoạch đô thị và nông thôn trên địa bàn thành phố Đà Nẵng sau sắp xếp đơn vị hành chính; Quyết định số 770/QĐ-UBND ngày 27/02/2026 của UBND thành phố về việc điều chỉnh Quyết số 1994/QĐ-UBND ngày 14/10/2025 của UBND thành phố Đà Nẵng về việc ban hành Kế hoạch triển khai công tác lập quy hoạch đô thị và nông thôn trên địa bàn thành phố Đà Nẵng sau sắp xếp đơn vị hành chính; Quyết định số 773/QĐ-UBND ngày 28/2/2026 của Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch thành phố Đà Nẵng thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; Kế hoạch số 220/KH-UBND ngày 07/5/2026 của UBND thành phố Đà Nẵng về xây dựng Đề án thành lập đơn vị hành chính đô thị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.

II. SỰ CẦN THIẾT CỦA VIỆC THÀNH LẬP PHƯỜNG TAM ANH

          Việc thành lập phường Tam Anh trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên (68,85 km²) và quy mô dân số (31.399 người) là yêu cầu khách quan, cấp thiết, nhằm cụ thể hóa định hướng phát triển đô thị của Trung ương và khu vực. Bước chuyển đổi này bám sát Nghị quyết số 06-NQ/TW của Bộ Chính trị, cũng như các Quyết định phê duyệt quy hoạch của Thủ tướng Chính phủ và UBND tỉnh Quảng Nam đối với không gian Đô thị Núi Thành mở rộng. Theo đó, Tam Anh được xác định giữ vị trí chiến lược là vùng trọng điểm phát triển công nghiệp, dịch vụ và logistics.

          Thực tiễn cho thấy, địa phương hiện đã cơ bản mang dáng dấp của một đô thị năng động với mật độ phân bố dân cư tập trung (456 người/km²) và sự chuyển dịch cơ cấu lao động vô cùng mạnh mẽ (tỷ lệ phi nông nghiệp đạt 74,28%). Quy mô địa bàn rộng cùng nhịp độ đô thị hóa nhanh đã làm gia tăng tính phức tạp trong công tác quản lý quy hoạch, đất đai, xây dựng, môi trường và an sinh xã hội. Trong bối cảnh đó, mô hình chính quyền nông thôn (cấp xã) đã bộc lộ rõ sự quá tải, không đủ nguồn lực và cơ chế để vận hành. Vì vậy, việc nâng cấp lên cấp hành chính phường là giải pháp tất yếu nhằm kiện toàn bộ máy theo hướng chuyên nghiệp, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số và nâng cao toàn diện hiệu quả phục vụ Nhân dân.

          Bên cạnh việc giải quyết bài toán quản trị, thiết chế chính quyền đô thị còn tạo cơ sở pháp lý vững chắc để tổ chức lại không gian kiến trúc và huy động các nguồn lực đầu tư. Điều này giúp địa phương quản lý và khai thác tối đa mạng lưới kết cấu hạ tầng kỹ thuật (cao tốc, quốc lộ, trục đô thị) và hạ tầng xã hội (y tế, giáo dục, thiết chế văn hóa) vốn đang được đầu tư khá hoàn thiện. Sự chuyển mình này không chỉ tạo động lực bứt phá về kinh tế mà còn kiến tạo một môi trường văn hóa đô thị văn minh, hiện đại. Tóm lại, việc thành lập phường Tam Anh là một bước tiến chiến lược, tạo nền tảng vững chắc để địa phương phát huy mọi tiềm năng, đóng góp thiết thực vào sự phát triển bền vững chung của toàn khu vực trong giai đoạn mới.

          III. ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ ĐÁP ỨNG CÁC ĐIỀU KIỆN, TIÊU CHUẨN THÀNH LẬP PHƯỜNG TAM ANH THUỘC THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

1. Tiêu chuẩn 1. Quy mô dân số từ 21.000 người trở lên.

Quy mô dân số của xã 31.399 người, vượt mức tối thiểu so với tiêu chuẩn quy định về quy mô dân số đối với việc thành lập phường.

Đánh giá: Đạt.

2. Tiêu chuẩn 2. Diện tích tự nhiên từ 5,5 km² trở lên.

Xã Tam Anh có diện tích tự nhiên là 68,85 km², vượt mức tối thiểu so với tiêu chuẩn quy định về diện tích tự nhiên đối với việc thành lập phường.

Đánh giá: Đạt.

3. Tiêu chuẩn 3. Vị trí, chức năng được xác định trong quy hoạch hoặc định hướng đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt là trung tâm tổng hợp hoặc trung tâm chuyên ngành cấp vùng hoặc cấp tỉnh hoặc cấp tiểu vùng trong tỉnh, thành phố, có vai trò thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, thành phố hoặc tiểu vùng trong tỉnh, thành phố.

Xã Tam Anh nằm trong Khu kinh tế mở Chu Lai được phê duyệt tại Quyết định số 1737/QĐ-TTg ngày 13 tháng 12 năm 2018 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt đồ án điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế mở Chu Lai đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050.

 Vị trí, chức năng được xác định trong quy hoạch hoặc định hướng đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt là trung tâm cấp tiểu vùng trong thành phố, có vai trò thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của tiểu vùng trong thành phố; là địa phương có định hướng phát triển mạnh mẽ về công nghiệp và đô thị, là một trong những khu vực phát triển chiến lược tại khu vực phía Nam của thành phố Đà Nẵng theo Quyết định Quyết định 628/QĐ-TTg ngày 06/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt nhiệm vụ Quy hoạch chung thành phố Đà Nẵng đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 và là xã trọng điểm về quốc phòng theo Quyết định số 5458/QĐ-BQP ngày 19 tháng 10 năm 2025 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Đánh giá: Đạt

4. Tiêu chuẩn 4. Tỷ lệ quy mô dân số đô thị trên quy mô dân số của đơn vị hành chính từ 50% trở lên.

Quy mô dân số của xã là 31.399 người. Quy mô dân số đô thị của xã là 31.399 người.

Tỷ lệ quy mô dân số đô thị trên quy mô dân số của đơn vị hành chính đạt 100%.

Đánh giá: Đạt

5. Tiêu chuẩn 5: Cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội

a) Chỉ tiêu 1. Tỷ lệ tổng thu ngân sách địa phương với tổng chi ngân sách địa phương trên địa bàn từ 100% trở lên.

Tổng thu ngân sách xã so với tổng chi ngân sách xã 214.756 triệu đồng/214.756 triệu đồng, đạt tỷ lệ 100% .

Đánh giá: Đạt

b) Chỉ tiêu 2. Tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ trong GRDP đạt từ 70% trở lên.

Theo số liệu thống kê, trong năm 2025 xã Tam Anh có tỷ trọng tổng sản phẩm các ngành công nghiệp - xây dựng và dịch vụ trong GRDP đạt 71,60%.

Đánh giá: Đạt

c) Chỉ tiêu 3. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp từ 70% trở lên.

Số lượng lao động 15.102 người, lao động phi nông nghiệp 11.218 người. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp đạt 74,28%.

Đánh giá: Đạt

d) Chỉ tiêu 4. Thu nhập bình quân đầu người trên năm cao hơn thu nhập bình quân đầu người trên năm của tỉnh, thành phố mà mình trực thuộc trong 03 năm gần nhất.

Năm 2023: Thu nhập bình quân đầu người của xã/thành phố Đà Nẵng: 58,87/58,78 triệu đồng.

Năm 2024: Thu nhập bình quân đầu người của xã/thành phố Đà Nẵng: 64,06/63,35 triệu đồng.

Năm 2025: Thu nhập bình quân đầu người của xã/thành phố Đà Nẵng: 68,55/66,46 triệu đồng.

Đánh giá: Đạt

đ) Chỉ tiêu 5. Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) thấp hơn tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh, thành phố mà mình trực thuộc trong 03 năm gần nhất.

Năm 2023: Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của xã 1,23% < Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của thành phố Đà Nẵng 3,77%.

Năm 2024: Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của xã 1,15% < Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của thành phố Đà Nẵng 3,07 %.

Năm 2025: Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của xã: 1,09% < Tỷ lệ hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều) của thành phố Đà Nẵng 2,48%.

Đánh giá: Đạt

IV. PHƯƠNG ÁN THÀNH LẬP

Thành lập phường Tam Anh thuộc thành phố Đà Nẵng trên cơ sở nguyên trạng toàn bộ diện tích tự nhiên 68,85 km² và quy mô dân số 31.399 người của xã.

Tên gọi đơn vị hành chính sau thành lập: Phường Tam Anh.

Địa giới hành chính: Giữ nguyên theo địa giới hành chính hiện hữu của xã Tam Anh.

17 thôn thuộc xã cũ sẽ được chuyển thành 17 tổ dân phố thuộc phường mới.

Việc thành lập phường Tam Anh trên cơ sở nguyên trạng xã Tam Anh bảo đảm ổn định địa giới hành chính, tạo thuận lợi cho tổ chức bộ máy, quản lý dân cư, quản lý đất đai, đầu tư phát triển hạ tầng và cung ứng dịch vụ công; đồng thời phù hợp với định hướng phát triển đô thị của địa phương và của thành phố Đà Nẵng.

V. KẾT LUẬN

          Xã Tam Anh thuộc thành phố Đà Nẵng có vị trí địa lý thuận lợi, nằm gần khu vực Chu Lai - một trong những vùng có tiềm năng lớn về phát triển kinh tế, dịch vụ, công nghiệp và đô thị. Trong những năm gần đây, tốc độ đô thị hóa tại khu vực này diễn ra nhanh, dân số tăng, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng giảm nông nghiệp, tăng tỷ trọng thương mại - dịch vụ.

          Bên cạnh đó, xã Tam Anh còn được kế thừa cơ sở vật chất của xã Tam Anh nên hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội cơ bản đáp ứng các tiêu chí của đơn vị hành chính đô thị. Những yếu tố này tạo tiền đề quan trọng để xem xét việc thành lập phường Tam Anh.

          Qua rà soát quy định tại Điều 5 Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 ngày 24 tháng 12 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính của phường thì xã Tam Anh đạt 5/5 tiêu chuẩn đủ điều kiện để đề xuất thành lập phường theo quy định. Việc chuyển đổi là phù hợp với chủ trương của Đảng, Nhà nước và định hướng phát triển của thành phố Tam Anh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững